Alrik Stelling Art Portfolio
Over de serie Elsewhere
De eerste werken uit de serie Elsewehere zijn tamelijk groot - tot 200cm×120cm (hoogte×breedte) - en tonaal, grijsachtig van kleur. Ze tonen het uitzicht of een doorgang uit mijn dagelijkse omgeving, geschilderd op locatie naar de waarneming. Het subjectief perspectief (mijn eigen term) versterkt de ruimtelijkheid. Zo word de toeschouwer de mens in het schilderij. Wat doe je hier?Lees meer over subjectief perspectief...
-
Lineair perspectief gaat uit van één vast oogpunt (= vaste blikrichting). Het is een systeem met drie verdwijnpunten en rechte lijnen daar naartoe. Het is relatief eenvoudig te leren en (mede daarom) veel toegepast.
-
Curvilineair perspectief onderkent dat horizontale lijnen en vertikale lijnen een kromming hebben, die ontstaat bij wijzigende blikrichting. Zo buigt de lijn tussen plafond en de muur recht voor je zowel ter linkerzijde als rechterzijde naar de horizon toe. Curvilineair perspectief is een veel complexer systeem dat een beter ruimtelijker gevoel oplevert. Inzet van een computer om de berekeningen te maken is hierbij handig.
-
Subjectief perspectief - mijn eigen term - lijkt meer op curvilineair dan lineair perspectief. Het systemathische wordt nu losgelaten in die zin dat er geen vaste rekenregels zijn waaraan het voldoet. Uitgangspunt is de subjectieve ervaring van de ruimte. Een ruimte ervaar je door om je heen te kijken met beide ogen. Lineair perspectief - met zijn vaste blikrichting - voldoet dus niet. Niet de rekenregels van het curvilineair perspectief, maar de subjectieve ervaring bepaalt de krommingen.
Stel je bijvoorbeeld een tussenstijl voor tussen twee ramen in een rechte muur voor je. Kijk je door het linkerraam dan kromt de tussenstijl onderin en bovenin naar links, kijk je door het rechterraam dan kromt diezelfde tussenstijl onderin en bovenin naar rechts. Er ontstaan dus conflicterende situaties waarbij lijnen tegelijkertijd zowel naar links als naar rechts moeten buigen, of naar onder én boven. Dat kan uiteraard niet zo getekend worden. Arbitraire keuzes zijn daarom noodzakelijk, waarbij de subjectieve ervaring leidend is, en het erom draait te achterhalen welke blikrichting (lokaal) dominant is.
En dan moet je ook nog rekening houden met krommingen die op het doek ontstaan door veranderende blikrichting bij het bekijken van het doek zelf en verkortingseffecten door de afmetingen ervan. Hoe groter het doek, hoe lastiger, maar ook hoe groter het opgewekte ruimtelijk gevoel kan worden.
Het daadwerkelijk ervaren van een driedimensionale ruimte middels een schilderij is per definitie onmogelijk, maar toch blijf ik proberen om die ruimtelijkheid zo goed mogelijk op te wekken. Hieronder ter illustratie één van mijn schilderijen. Het is 2.00m x 1.20 m groot. Als je het op een klein computerscherm bekijkt, zal de ruimtelijke werking ervan beperkt zijn, en komt het beeld zelf zeer vertekend over. Als je het in het echt op tamelijk korte afstand aanschouwt en dan de ruimte 'voelt' - zeg, een lichte duizeling ervaart en de neiging de leuning rechts op het doek te willen beetpakken - dan is het subjectief perspectief overtuigend toegepast. Op dat moment ben jij als toeschouwer de mens in het schilderij geworden.
Galerie Wit verwoordde het als volgt:
"Alrik Stelling werkt op locatie en schildert daar wat hij ziet: een beeld uit zijn dagelijkse omgeving. Vaak zijn dat interieurs, met veel wand. Door een subtiele aanpassing van het klassieke perspectief lijken de wanden zich ook naar boven en onder toe te vernauwen. Zo plaatst de kunstenaar je midden in het schilderij. De muren lijken op je af te komen, een effect versterkt door de gedempte kleuren van de acrylverf. Helemaal gevangen zit je niet: je kan een raam of deur openen, of een zijgang nemen die naar elders leidt. Dat is het “Elsewhere”, de titel van de hele serie werken, waarmee Alrik Stelling de hoop verbeeldt op een zinvolle wereld elders, weg uit een absurd, onbeduidend en doelloos bestaan. Zijn nieuwste werken zijn geïnspireerd door het uitzicht vanuit zijn atelier: Hollandse daken onder een grauwe Hollandse hemel. Ook die hebben de titel Elsewhere. Terecht."
Over de serie Human
De serie Human heeft als uitgangspunt 'mensen', daar waar ik die in de eerdere serie Elsewhere juist wegliet. De schilderijen zijn vierkant, variërend van 25cm×25cm tot 70cm×70cm. Beelden ontleen ik aan media, eigen foto’s, waarneming en herinnering. Van zo'n beeld maak ik een uitsnede, waarna ik dat al schilderend verder manipuleer. De titel maakt het werk af. Ik behandel vaak serieuze onderwerpen. Verder doe ik er wijselijk het zwijgen toe en laat ik de interpretatie van mijn werk graag over aan de toeschouwer."It is better to keep your mouth closed and let people think you are a fool than to open it and remove all doubt."
- Mark Twain -
- Mark Twain -
Lees artikel "Ernstige toelichting geconstateerd" (Pulchri Magazine, juni 2018) over solotentoonstelling Human...
Ernstige toelichting geconstateerd
“In verband met uw komende tentoonstelling in Pulchri Studio nodigen we u uit, voor het komende nummer een stukje te (laten) schrijven over het werk, werkwijze, opvattingen etc., zie voorbeelden in vorige Pulchrinummers.” zo stond in de e-mail vanuit Pulchri. Zie voorbeelden. Tja. Nou. Hm.
In 2011 ben ik afgestudeerd aan de KABK en sinds 2014 kunstenaarslid van Pulchri. Recent werk (zie afbeeldingen) heb ik vervaardigd op panelen van 25cm x 25cm met acrylverf, penselen en in het achterhoofd allerlei vrolijke opvattingen zoals “Een dag niet geneukt, is een dag wél lekker geschilderd.” en “Je wordt gillend gek als je over het heelal nadenkt, dus: niet doen!” en “Prachtig, zoals jij je kwetsbaar durft op te stellen…teiltje!” en “De mensheid vormt een kankergezwel voor onze aarde. Onze? Wat nou onze?!” en “Mooi rood is niet lelijk. Mooi grijs ook niet.” en “Het leven is verschrukkuluk voor een passieloze lafbek.” en “Ik kan er verder niks aan doen, maar ik zie toch echt liever een mooie vrouw dan een mooi schilderij.” en “Er zijn teveel kutlui op deze wereld die er bewust voor hebben gekozen de kutlui op deze wereld te willen zijn. Wat doen we ermee?” en “Best geinig hoor, opvattingen, maar aan een flinke boterham met pindakaas heb je meer.” en “Pindakaas stinkt trouwens wel. De muis ook. Hij moet weg.” en “Van Gogh verkocht ook helemaal niks (archetypische total loser), dus dat zegt geen drol, vooral dóórgaan, kom op, je kunt het!!” enzovoorts (ik kan bezig blijven tot St Juttemis, maar het is zo wel welletjes). Ik ga blanco het schilderproces in en kom er doorgaans zwarter uit. Zwart past uitstekend bij mijn gemiddelde gemoedsgesteldheid. En het kleedt ook slank af. Voor wat betreft de titels van mijn schilderijen uit de serie getiteld Human - die u binnenkort kunt aanschouwen – volgt dan nu een kort verhaal dat gevoelsmatig aan die titel relateert (vraag me niet hoe) en tegelijkertijd invulling geeft aan de “etc.” uit de e-mail.
Er was eens een programmeur die een computerprogramma schreef dat computerprogramma’s kon schrijven. Die programma’s evolueerden razendsnel en de programmeur stopte met schaken en poker, want hij verloor toch altijd van de computer. Alleen met ganzenborden wist hij nog wel eens te winnen. Maar daar had de computer dan vaak weer geen zin in. Toen bouwden ze samen een robot die ook zelf robots kon bouwen. Geen mens hoefde ooit nog de afwasmachine in of uit te ruimen. Toevoeging van kunstvlees, siliconen, verwarmingselementen, ruftkussen, gevanceerde sensoren, en extra fuzzy logic voor het genereren van uitermate logisch klinkende verklaringen voor uitermate stupide beslissingen, politiek correct taalgebruik, gestamelde liefdesuitingen, flink doorwrochte toelichtingen op eigen werk en dergelijke, leverde robots op die op volstrekt gelijkwaardig niveau functioneerden als de mens. Maar robots evolueren vele malen sneller. Schilderen kunnen ze al beter dan een echte Stelling. En ook verhalen schrijven is voor zo’n robot een koud kunstje. “Het bewijs daarvan lees je nu” is een flauwe slotzin, dus daarmee eindigt dit verhaal niet.
P.S. Stel je bestuurt een auto en rijdt 90km/uur door de bebouwde kom. Ineens steken zeventien kindjes onverwachts de weg over. Tijdig remmen is onmogelijk. Zwenk je uit om ze te ontwijken en rijd je dat lieve oude vrouwtje omver dat zo keurig op de stoep loopt? Of toch die zeventien kleine etterbakjes die ervoor zorgen dat je zo meteen hoe dan ook nog langs de wasstraat moet? Omdat jullie mensen zelf al zo lang worstelen met ethische vraagstukken, nemen jullie het ons hopelijk niet al te kwalijk dat wij er ook nog enige moeite mee hebben, toch? Even goed vrienden!
Bovenstaande tekst staat ook op de website van Pulchri. Hieronder hoe het is gepubliceerd in Pulchri Magazine.
